W wyni­ku żywiołowego rozwoju podziału pracy i powstania prywatnej własności środków produkcji ludzie zajmu­jący się bezpośrednio wytwarzaniem pozbawieni zosta­li prawa samodzielnego dysponowania zarówno używa­nymi przez siebie w procesie pracy narzędziami, jak i wytworzonym przez siebie produktem. Właściciele środków produkcji otrzymali nie tylko prawo przy­właszczania sobie produktu, którego sami nie wytwo­rzyli, ale także decydowania o tym, w jaki sposób i do jakich celów użyta będzie siła robocza ludzi pracy. Ludzie wytwarzający przedmioty, które należą do kogo innego, za pomocą cudzych narzędzi i pod nad­zorem obcego człowieka — traktują proces pracy jako narzuconą im z zewnątrz konieczność, jako czynność przymusową oraz instrumentalną służącą do zdobycia środków do życia. Praca taka pozbawiona zostaje cech swobodnej twórczości, stanowiącej potrzebę rozwija­jącej się osobowości ludzkiej, staje się tylko środkiem do zaspokajania elementarnych, biologicznych potrzeb człowieka.